Wat is profilering en hoe kun je jezelf effectief profileren?
21 februari 2025
Een eerste indruk maak je maar één keer! In onze trainingen timemanagement en effectief werken geeft een aantal deelnemers aan dat ze constant benaderd worden door collega’s met vragen en verzoeken. “Ze komen altijd naar mij toe. Zo kom ik nauwelijks aan mijn werk toe.” Hoe profileert zo’n deelnemer zichzelf op het werk? Wat straalt hij of zij uit? Op de communicatieafdeling van een provincie in Nederland zoeken ze een nieuwe communicatiespecialist. Maar liefst 126 sollicitatie reacties zijn er binnengekomen. Een van de leden van de sollicitatiecommissie was onder de indruk na het lezen van alle reacties. En niet op een positieve wijze onder de indruk. “Je gelooft het niet, maar zo’n 90 brieven lijken 1-op-1 een kopie te zijn.” “Ik denk dat ze allemaal de vacaturetekst in Chat GPT hebben gezet, met de opdracht: schrijf een goede sollicitatiebrief.” Ik vraag me af of de 90 sollicitanten zich realiseren hoe dit overkomt? Hoe hij/zij overkomt? En hoe wil de sollicitant zich graag profileren? Waarschijnlijk heel anders.
Wat is profileren?
De Dikke Van Dale definieert profileren als: zich profileren – de aandacht vestigen op zichzelf of op een bepaald aspect van zichzelf. Effectief profileren is doeltreffend profileren. Bij profileren maak jij jezelf, je bedrijf of merk op een bepaalde wijze zichtbaar, oftewel breng jij jezelf in beeld. Je laat jezelf bewust op een bepaalde manier zien aan je omgeving of de wereld. Hierdoor onderscheid je je van anderen. Je wilt graag op een bepaalde wijze opvallen. Een eenduidig en helder beeld. Dat is je doel. Heel bewust. Je bent bewust bezig met hoe anderen jou, jouw bedrijf of jouw merk zien.
Zo kiezen wij binnen het Effectieve Werken ervoor om op sociale media enkel berichten te posten die over timemanagement, focus management en teameffectiviteit gaan. Ook posten we berichten over de samenwerking met klanten. Inmiddels hebben we ook een boekje geschreven en uitgegeven over Grip op je werk en de regie pakken. En we heten ook nog Het Effectieve Werken. We profileren ons graag als specialist. Maar komen we ook zo over? Dat is natuurlijk de vraag. Welk beeld heb jij van ons? En welk gevoel heb je daarbij?
Effectief profileren is zo gemakkelijk nog niet. Een klein foutje met groot effect is zo gemaakt. Kijk maar naar Jumbo met Frits van Eerd. Of Tom Waes, de sociale, vriendelijke en stoere Belg die onlangs crashte met z’n Porsche. Twee imago’s die zomaar onder druk komen.
Zo’n vier jaar geleden kregen we een mooie opdracht van een grote gemeente in het westen van het land. Onze opdrachtgever vroeg me: “Ga jij de training uitvoeren?” Ik reageerde met: “Ja, dat is wel onze stijl. What you see is what you get. Behalve als jullie een andere voorkeur hebben,” reageerde ik ontspannen. Nou, die hadden ze. “Wij hebben jou liever niet, want jij hebt je een paar keer positief uitgelaten over berichten op social media, die kritiek gaven op het landelijke corona beleid. Wij leven het beleid streng na hier binnen de gemeente. En wij willen liever samenwerken met mensen die dat ook zo zien.” Poeh, dat was een wake-upcall. Nog mazzel dat we de opdracht wel kregen.
Profileren versus uitstralen
Zowel jezelf profileren als jouw uitstraling geeft een beeld bij een ander. Het grote verschil zit in de mate van bewust gedrag. Een uitstraling heb je onbewust door jouw gedrag, je houding, je uiterlijk, jouw stem en de kleding die je draagt, je bezittingen die mensen zien en jouw activiteiten. Profileren doe je bewust en doelgericht. Je bouwt daarmee een imago op. Met jouw uitstraling zorg je ook voor een imago, alleen onbewuster.
Hoe kun je jezelf effectief profileren?
Je wilt laten zien wie jij bent en waar je voor gaat en staat in je leven of een deel ervan, bijvoorbeeld je werk. Je wilt dit laten zien om je doel of doelen te bereiken.
Echtheid
In mijn beleving is echtheid bij persoonlijke profilering en professioneel profileren essentieel. Laat zien wie en wat je echt bent. Bij profileren kun je ervoor kiezen om bepaalde zaken sterker naar voren te laten komen en andere zaken juist minder. Maar je volledig anders profileren dan je van nature bent, houd je minder goed vol én grote kans dat je verschillende boodschappen uitstraalt. Je geloofwaardigheid neemt toe bij congruente communicatie. Dus al je uitingen en boodschappen komen overeen met anderen: verbaal, intonatie en non-verbaal.
Doelen helder
Effectief betekent doeltreffend. Wat wil je graag bereiken? Hoe wil je graag overkomen? Wat wil je dat het oplevert? Schets of schrijf de beelden uit die je voor je ziet en die je graag wilt bereiken. Hoe meer details jij voor ogen hebt, hoe beter. Beantwoord ook de vraag: waarom wil ik dit graag bereiken? De why vormt de basis van je motivatie en geeft jouw natuurlijke richting. Vooral waarden en overtuigingen hebben aantrekkingskracht op anderen.
Onlangs hebben we een tweetal houten baanderdeuren met ronde bogen laten maken bij een timmerman. Op Marktplaats liet hij een paar kleine foto’s zien van ambachtelijk vakwerk. Binnen een paar dagen kwam hij langs in z’n timmermans kloffie. Hij adviseerde de deuren van eikenhout te maken. “Grenen is niet meer het grenen van vroeger.” “Ik zou voor eiken gaan, maar de keuze is natuurlijk aan u hoor.” Bij andere aanbieders zouden wij de deuren zelf moeten ophalen en afhangen. Nou, dat was bij deze timmerman niet het geval. “Nee hoor, ik maak de deuren van begin tot afhangen. Ook het afhangen komt precies, dat doe ik graag zelf.” “U krijgt vooraf een prijs van me voor dit alles hoor.”
Het afhangen duurde uiteindelijk veel langer dan ingeschat vanwege maatwerkaanpassingen. Met een vrolijk hoofd riep de timmerman: “Er is maar één ding belangrijk: het moet goed zijn.” Over één detail was hij zelf nog niet helemaal tevreden. “Ik kom binnenkort nog even terug om dat aan te passen.” Tijdens de koffie liet hij me zien dat hij ook gastenverblijven maakt op ambachtelijke wijze (houtverbindingen zonder spijkers). Vlak voordat hij vertrok, vroeg ik hem: maak jij ook eiken houten picknicktafels? Ik durfde dit nauwelijks aan deze vakman te vragen. Met een lachend gezicht antwoordde hij: “Natuurlijk, heel graag. Alles maak ik, als het maar van hout is.”
Naast de prachtige houten deuren straalt deze timmerman vakmanschap en liefde voor hout en goed werk uit. Dit moet zijn motivatie zijn, zijn Why.
Jouw eigen concept
Als je weet wie je bent en wat je wilt bereiken, is het goed om een productomschrijving van jezelf te maken persoonlijk en/of professioneel.
- Wie ben ik?
- Wat zijn mijn kwaliteiten en talenten?
- Waar geloof ik in? Waarvoor ben ik op aarde? Wat drijft me?
- Wat is mijn aanpak en werkwijze? Wat beloof ik?
- Waar wil ik me verder in ontwikkelen?
- Hoe wil ik graag gezien worden en om bekend staan? En hoe zeker niet?
- Waar word ik blij en enthousiast van? In welke omgevingen wil ik graag zijn en werken?
- Waarin wil ik graag onderscheidend zijn? Wat wil ik graag dat anderen over me zeggen?
- Hoe wil ik me graag persoonlijk en professioneel profileren?
- Hoe sta ik nu bekend bij vrienden, bekenden en onbekenden?
- Wat wil ik graag laten zien van mezelf?
Door deze vragen aan jezelf te stellen en te beantwoorden, reflecteer je op jezelf en ontwikkel je jouw concept. Een plan van concept: jouw personal branding plan. Dit helpt je bij het maken van keuzes op het gebied van profileren.
Zichtbaarheid
Bij persoonlijk en professioneel profileren wil je jezelf graag onderscheiden van anderen. Dit betekent niet dat je beter bent dan een ander, maar dat je op een bepaalde manier opvalt. Je wilt je persoonlijkheid, jouw vakmanschap, jouw kwaliteiten en je aanpak laten zien. En zichtbaar zijn vraagt om actief zichtbaar maken. Zowel fysiek als digitaal.
Het spreekt voor zich dat internet en social media een grote invloed hebben op de manier waarop we vandaag de dag worden gezien. Op welke social media ben je zichtbaar? En op welke niet? Hoe wil jij je profileren? Wat post je en wat niet? Blogs? Podcasts? Foto’s? Wat wil je uitstralen? En wat wil je zeker proberen te voorkomen?
Naast digitale zichtbaarheid is fysieke zichtbaarheid natuurlijk ook belangrijk. Waar en op welke wijze laat jij jezelf zien? Aan welke activiteiten doe je mee of niet? Bewuste zichtbaarheid, daar gaat het bij profileren om.
Relaties en je netwerk
Het gaat er niet om wat je kunt, maar wie je kent, luidt een gezegde. Persoonlijk geloof ik niet zo in deze uitspraak, maar er zit zeker een kern van waarheid in. Een vriend van een vriend zal ik ook vast aardig vinden. En voordat we iets kopen of bestellen, bekijken we reviews en vragen we naar ervaringen van anderen.
Bouw bewust aan je relaties en netwerk. En probeer van je relaties, klanten en netwerk ambassadeurs te maken.
Effectief profileren en het effect op effectief werken en timemanagement
Het effect van profileren op effectief werken en timemanagement is aanzienlijk. Bij profileren maak je duidelijke keuzes. Hierdoor trek je gemakkelijker de juiste mensen aan. Ook vergroot het je kans om gevraagd te worden voor zaken en taken die je leuk vindt en die je graag doet. Je bereikt je doel gemakkelijker.
Daarnaast kies je bewust waaraan je tijd besteedt en waaraan niet. Dat is een vorm van timemanagement. Leuke dingen doen die bij jou passen, geeft plezier en vermindert stress.
Profileren en positioneren
Bij positioneren kies je bewust en strategisch jouw plek in het “weiland”. Je wilt ervoor zorgen dat jij, jouw product of jouw concept zich onderscheidt van anderen. Zo kan er maar één de goedkoopste zijn. Als je allemaal op dezelfde plek wilt gaan staan, is al het “gras” snel vertrapt. Gras staat voor omzet, business en klanten.
Zo willen wij van Het Effectieve Werken graag de praktische ondersteuners zijn en 100% specialist. Dat is onze plek op het weiland. Deze positie vraagt van ons iets ten aanzien van ons product, onze aanpak en werkwijze, onze marketing en onze onboarding van nieuwe professionals. Positioneren is bewust een keuze maken.
Profileren op de werkvloer omvat alle acties, activiteiten en het persoonlijke gedrag van teamleden die nodig zijn om zo ook gezien te worden door publiek en klanten. Hiermee straal je de boodschap uit en versterk je deze bij voorkeur.
Profileren en positioneren gaan in mijn beleving vaak hand in hand. Onze positie hebben we gekozen omdat dit de plek is die het beste bij ons als ondernemers past. De meeste plezier en lol ervaren wij in het helpen van deelnemers. Dus op basis van hoe we ons profileren, hebben we onze positie gekozen.
voorbeelden van profileren
Het is lastig voor een buitenstaander zoals ik om voorbeelden te beschrijven. Natuurlijk kan ik de uitstraling beschrijven, maar het is de vraag of de persoon bewust houding en gedrag kiest om zich te profileren. Toch doe ik een poging.
Mark Rutte
Een energieke en vitale leider. Down-to-earth type. Op z’n fiets naar kantoor en een appel in de mond. Heel benaderbaar en gemakkelijk in de omgang. Nooit boos of emotioneel te krijgen. Altijd gevat en alles met een kwinkslag. Teflon-Mark is zijn bijnaam. Alles lijkt van hem af te glijden. Hij rijdt in een oude Saab.
Maarten van Rossem
Maarten van Rossem profileert zich als geschiedenis- en VS-kenner. Hij presenteert zich als een beetje knorrig met cynische humor en een geheel eigen mening. Authentiek. Hij kiest voor een programma waarin hij over de geschiedenis van steden vertelt samen met zijn broer en zus. Ook kiest hij ervoor om als deskundig jurylid op te treden in het programma De Slimste Mens.
Praktische tips
10 praktische profilering tips naar effectief profileren
- Maak een productomschrijving van jezelf.
- Wie ben ik?
- Wat wil ik bereiken? Wat zijn mijn doelen? Hoe ziet dat eruit?
- Hoe wil ik mij daarvoor profileren en dat laten zien?
- Wat zijn mijn kwaliteiten en talenten?
- Waar geloof ik in? Waarvoor ben ik op aarde? Wat drijft me?
- Wat is mijn aanpak en werkwijze? Wat beloof ik?
- Waar wil ik me verder in ontwikkelen?
- Hoe wil ik graag gezien worden en om bekendstaan? En hoe zeker niet?
- Waar word ik blij en enthousiast van? In welke omgevingen wil ik graag zijn en werken?
- Waarin wil ik graag onderscheidend zijn? Wat wil ik graag dat anderen over me zeggen?
- Hoe wil ik me graag persoonlijk en professioneel profileren?
- Hoe sta ik nu bekend bij vrienden, bekenden en onbekenden?
- Wat wil ik graag laten zien van mezelf?
Hoe kun je dit doen?
Vraag aan Chat GPT hoe jij je profileert
Dus stel ik doe dat: Hoe profileert Rob Pijlman zich?
Vraag feedback aan mensen in je omgeving
Mag ik je een minder alledaagse vraag stellen? Als jij zou moeten omschrijven hoe ik mezelf profileer, wat zou je dan noemen? Wat straal ik uit?
Maak bewuste keuzes over persoonlijke presentatie
Zorg dat de basis altijd goed is, met een verzorgde uitstraling en schone kleding.
Denk goed na over met wie je omgaat en met wie minder of niet
Maak bewuste keuzes in je online aanwezigheid
Wat wil ik laten zien en wat niet? Maak een plan met duidelijke kaders.
- Wees je ervan bewust dat passie laten zien vaak werkt.
- Kijk uit met jezelf ophemelen.
- Oprechte kwetsbaarheid werkt altijd.
- Mooie ervaringen en verhalen spreken vaak aan.
Vraag reviews aan je klanten, cliënten, patiënten en leerlingen
Wat waarderen ze aan je?
Verdiep je in persoonlijke en professionele profilering en personal branding
Bestudeer mensen die jou inspireren en mensen die je irriteren
- Wat stralen ze non-verbaal uit?
- Hoe gedragen ze zich precies?
- Hoe stellen ze zich op?
- Hoe presenteren ze zich?
- Wat straalt hun social media-profiel uit?
Maak ook een persoonlijk risicoplan
Welke risico’s loop je persoonlijk? En hoe ga je daarmee om in de praktijk?
Een mooi voorbeeld hiervan is een collega van mij. Hij drinkt af en toe een biertje met vrienden, maar met zijn jongste zoon erbij (een jongeman van inmiddels 18 jaar) drinkt hij geen alcohol. Nooit. “Mijn zoon sport actief en op hoog niveau. Met hem erbij drink ik iets anders.”
Iemand met een bestuurlijke functie bij de overheid die zijn hulp in huis “zwart” betaalt, loopt risico. Dat is prima, zolang je je er maar bewust van bent.