Effectief samenwerken, wat is het en hoe doe je dat succesvol?

23 januari 2025

Er is een gezegde: Wil je snel? Doe het alleen. Wil je ver? Doe het samen.

Samenwerken is een vaardigheid, een competentie, die binnen ieder team, elke organisatie en werkomgeving belangrijk is. Met samenwerken bereik je vaak meer dan in je uppie. Aan de andere kant vormt de samenwerking vaak een bron van zorg en frustratie bij professionals en leidinggevende. Een goede en fijne samenwerking gaat niet vanzelf en vraagt inzet, aandacht en onderhoud. Een goede teamspirit en flow in samenwerken geeft energie en werkplezier. En zorgt eigenlijk altijd voor een beter resultaat door synergie 1+1 = 3 of nog veel meer.

Wat is samenwerken?

De dikke van Dale omschrijft samenwerken betekenis – in onderling overleg werken. Het gaat dus om samen iets creëren, fixen of neerzetten. Ook communicatie is een essentieel onderdeel.

Wat is effectief samenwerken?

Effectief werken betekent letterlijk doeltreffend werken. Effectief samenwerken betekent samen uitvoeren van werkzaamheden om het gezamenlijke doel te bereiken. Het draait om het samenvoegen van krachten en talenten, het delen van kennis en het benutten van elkaars sterke punten.

Waarom is samenwerken belangrijk?

In de basis kost samenwerken tijd en geld. Een echt goede samenwerking komt pas op gang in mijn beleving als iedereen daadwerkelijk inziet c.q. beleeft, dat het doel of het gewenste resultaat enkel met elkaar bereikt kan worden. Een mooi voorbeeld ervan zie je in de sport bv bij voetbal. Jonge kinderen die met voetballen beginnen, echt een teamsport., zijn de eerste jaren vooral individueel bezig en hebben weinig oog voor medespelers. En dat is prima want vaak lukt er nog veel individueel. Vanaf zo’n 9-10 jaar winnen ze niet meer als ze niet echt gaan samenspelen. En dan zie je het samenspelen, lees samenwerken, zich in rap tempo ontwikkelen. Precies zo gaat het ook vaak met teams met professionals binnen organisaties. Ze gaan pas echt samenwerken op de “werkvloer” als ze zelf inzien en overtuigd zijn, dat de waarde groter is met samenwerken, dan het alleen doen.

Wat zijn de voorwaarden voor een goede samenwerking?

In onze beleving zijn er een aantal belangrijke voorwaarden.

1. Allereerst is het een voorwaarde dat mensen die samenwerken ook echt willen samenwerken met elkaar.
2. Het helpt als er klik is onderling, maar dat is geen voorwaarde. Minimaal vertrouwen in elkaar en respect voor de kwaliteiten van de ander is een voorwaarde. Kijk maar bij het team van het programma VI Inside. Persoonlijk lijkt er geen klik te zijn tussen de presentatoren (al kan dit ook een marketingtruc zijn). Maar ze realiseren zich allemaal heel goed dat ze samen iets teweeg kunnen brengen dat ze alleen niet of veel minder goed lukt.
3. Voor een goede samenwerking is een gezamenlijk beeld over het doel en de werkwijze essentieel. Doelduidelijk is een voorwaarde om tot acceptatie te komen. Wat willen we samen bereiken? Hoe ziet dat eruit? Hoe scherper en duidelijker het beeld is, hoe gemakkelijker je er samen met elkaar naar toe kunt werken.
4. Elkaar goed kennen is belangrijk. Zo kun je sneller en beter rekening met elkaar houden. Dat zorgt voor een goede sfeer en sneller afstemmen.
5. Een goede en frequente onderlinge communicatie. Dit zorgt ervoor dat je kennis, voortgang en updates sneller deelt met elkaar.
6. Openheid is belangrijk voor een goede samenwerking. Interesse in de visie van de ander(en) waar je mee samenwerkt. En ook feedback vragen, geven en delen met elkaar. Je kwetsbaar opstellen, daar gaat het om.

Als bij samenwerken in een team aan deze voorwaarden wordt voldaan, levert de nodige voordelen op: Samenwerken voordelen:

1. Verbeterde productiviteit en beter resultaat: Door samen te werken, kan werk efficiënter verdeeld worden, waardoor tijd en energie worden bespaard. Je krijgt meer gedaan in minder tijd.
2. Innovatie: professionals met diverse achtergronden en know how komen vaak samen tot nieuwe inzichten en creatieve oplossingen. En hebben elkaars expertise nodig om product of dienst te kunnen maken.
3. Sterkere relaties: Goed en fijn samenwerken versterkt de onderlinge band tussen collega’s en team. En heeft een positief effect op de werksfeer.
4. Persoonlijke groei: bij samenwerken leer je vaak van elkaar en ontwikkel je jouw eigen kennis en vaardigheden. En geeft nieuwe invalshoeken en inzichten.
5. Motivatie groeit. Samenwerken zorgt voor een warme stok achter de deur. Ik wil niet verzaken. En ook op moeilijke momenten help jij een ander of krijg jij zelf ondersteuning als je even vastloopt.
   
   

Hoe kun je samenwerken verbeteren?

Samenwerken verbeteren vereist zowel individuele inspanningen als gezamenlijke acties. Hieronder lees je 14 praktische tips om samenwerking in een team te versterken.

Tip 1 

Reflecteer regelmatig voor jezelf op de samenwerkingen waar je onderdeel van uit maakt. Wat gaat goed? Hoe voel ik me binnen mijn (project)team of samenwerkingen? Wat kan beter? Welke waarde voeg ik toe? Hoe zullen anderen de onderlinge samenwerking met mij en de anderen ervaren?

Tip 2 

Stel je altijd in iedere samenwerking de vraag: wat willen we samen bereiken? Hoe ziet dat er in detail uit?

Tip 3 

Check bij de samenwerkingen van anderen hun beelden bij de uitkomsten.

Tip 4 

Reflecteer met elkaar op de kader- en werkafspraken. Hoe gaan we met elkaar om? Hoe houden we elkaar op de hoogte? Hoe en waar leggen we zaken vast? Wat zijn lastige situaties en hoe kunnen we daar goed mee omgaan?

Tip 5

Maak resultaten meetbaar en sta regelmatig stil bij de voortgang in resultaat. Zo werken we met een app groep waarin we orders en opdrachten delen.

Tip 6

Sta regelmatig met elkaar stil bij de beleving. Hoe ervaar jij onze samenwerking? Wat vind je prettig? Wat minder? Wat kan nog fijner of beter?

Tip 7

Vraag de mensen waar je mee samenwerkt regelmatig om feedback. Feedback op je werk en werkwijze maar ook feedback op jouw gedrag binnen het team of binnen de samenwerking.

Tip 8

Kijk bij samenwerken en overleg ook altijd naar non-verbale signalen. Zeker als je nog niet zo lang met elkaar samenwerkt of elkaar nog niet zo goed kent. Veel mensen hebben dan de neiging om niet direct het achterste van hun tong te laten zien. Je kunt ook vragen stellen o.b.v. je ziet en voelt. Tip: doe geen aannames maar stel vragen door vanuit oprechte interesse.

Tip 9

Bekrachtig het goede. Geef regelmatig complimenten. Benoem waar je blij mee bent en wat in jouw ogen mooi gaat. Menselijk gedrag groeit vooral door bekrachtiging. En een positieve vibe en sfeer helpt ook altijd mee.

Tip 10

Zorg dat de verantwoordelijkheden duidelijk zijn en goed in beeld. Wie is voor wat verantwoordelijk?

Tip 11

Maak altijd afspraken waarbij iedere afspraak een deadline heeft. Dus werk SMART met elkaar – dus wanneer wordt welk resultaat opgeleverd. Wat mogen we verwachten. Bij sommige zaken en in overleg kun je hier iets relaxter mee omgaan.

Tip 12

Sta regelmatig stil bij succes en voortgang. Zo bekrachtig je het goede en maak je iedereen bewust dat samenwerking moois oplevert.

Tip 13

Work hard, play hard. Ga af en toe met elkaar iets ontspannend doen. Dit kan een training zijn of een lunch of feesten en excursies en allerlei escape toestanden. Je leest het al. Een fijne lunch is voor mij persoonlijk al lastig genoeg. Elkaar leren kennen in een andere setting is vaak goed.

Tip 14

Deel kennis en ervaring regelmatig. Doe dit vooral ook vaak informeel vanuit interesse. Hoe pak jij dit aan? Hoe ga jij hiermee om? Ik heb een lastige uitdaging. Wat zou jouw aanpak zijn? Hoe is jouw dag verlopen? Uiteraard kun je ook stand-up sessie en intervisie meetings organiseren.

Als je een aantal van de tips aandacht geeft, gaat samenwerken verbeteren. 100%.

Het mooie is dat jij met een aantal morgen kunt beginnen. Verbeter de wereld of verbeter de samenwerking… begin bij jezelf. Aan de slag zou ik zeggen. Wens je veel plezier met experimenteren.

Zoek je support, neem rustig contact op met ons.

Wij supporten je graag!